Парламенты социалон политикæ, æнæниздзинад хъахъхъæнынад æмæ ветеранты хъуыддæгты фæдыл комитет сарæзта æмбырд ахæм фарстайы фæдыл: «Республикæ Цæгат Ирыстон-Аланийы тарниз рапарахат кæнын не ‘руадзыны мадзæлтты тыххæй».
Æмбырд саразыны æфсон уыд, республикæйы фтизи-атрон службæйыл 100 азы кæй сæххæст, Цæгат Ирыс-тоны паддзахадон медицинон академийы фтизиопульмонологийы кафедрæйыл та – 80 азы, уый. Æмбырд йæ разныхасæй байгом кодта Парламенты Сæрдар Тускъаты Таймураз. Йе ‘ргом историмæ аздахгæйæ, бафиппайдта, фарс-
та нæ республикæйæн ахсджиаг кæй у ивгъуыд æнусы 20-æм азтæй. Куыд загъта, афтæмæй тарнизы тæссагдзинадыл йæ наукон куыс-тыты фыста æмæ йæ не ‘руадзыныл архайдта фыццаг ирон профессор, дохтыр Мысыкаты Мæхæмæт дæр. «Тарнизы ныхмæ фыццаг диспансер Цæгат Кавказы фæзынд Ирыстоны, æмæ абон нæ хæс у ацы тæссаг низы ныхмæ тох кæныны хъуыддагæн закъонæвæрынадон бындуртæ аразын», – загъта Тускъаты Таймураз.
Уыцы закъонæвæрынадон бындурты тыххæй йæ раныхасы бæстон æрдзырдта Парламенты социалон политикæ, æнæниздзинад хъахъхъæнанад æмæ ветеранты хъуыддæгты фæдыл комитеты сæрдар Реуазты Ларисæ. Куыд загъта, афтæмæй комитет 2001 азы бакуыста тарнизы парахат не ‘руадзыны тыххæй закъоныл, æмæ йæ Парламент сфидар кодта. Уæдæй абонмæ йæм рæстæджы домæнтæм гæсгæ хаст цæуынц хъæугæ ивддзинæдтæ. Ацы закъон у тарнизы профилактикæйы, диагностикæйы, рынчынты дзæбæх кæныны æмæ сæ реабилитацийы бындурон документ. Хицаудзинад æххæстгæнæг оргæнты, Парламенты депутатты, медицинон кусæндæтты разамонджыты ‘рдыгæй фарста алыг кæнынмæ иумæйаг цæс-
тæнгас кæй ис, уый фæрцы къухы бафтыдысты, зæрдæ рухс кæмæй кæны, ахæм бæрæггæнæнтæ. Ивгъуыд, 2023, аз Цæгат Ирыстон ист æрцыд, тарниз парахат кæм кæны, сагъæссаг уыцы регионты номхыгъдæй. Ив-
гъуыд азы бæрæггæнæнтæм гæсгæ, алы 100 мин цæрæгæй нæм тарнизæй рынчынтæ, сæ нымæцмæ гæсгæ, сты 22, 5 (афтæмæй та нысанмæ гæсгæ бæрæггæнæн уыд 37). Сывæллæтты ‘хсæн дæр уыцы бæрæггæнæн зынгæ фæкъаддæр æмæ ныртæккæ у 10,8.
Зæрдæмæдзæугæ ахæм бæрæггæнæнтæ республикæйы рагæй дæр нæ уыд æмæ ныр къухы бафтыдыс-ты, тарнизы ныхмæ нæм ног диспансер кæй фæзынд æмæ дзы рынчынты дзæбæх кæныны хъуыддаджы ног мадзæлттæй кæй архайынц, фыццаджыдæр, уый фæрцы. Ацы медицинон кусæндоны ног гæнæнты тыххæй уыд йæ сæйраг дохтыр Кобесты Николайы раныхас. Уыцы гæнæнтæй иу – рынчынты дзæбæх кæнгæйæ, телемедицинæйы æххуысæй уæрæх кæй пайда кæнынц, уый. Йæ ныхасмæ гæсгæ, тарнизы парахат не ‘руа-дзыны уавæрыл бынтон хорзæрдæм фæбæрæг уы-
дзæн сывæллæтты тарнизæй дзæбæхгæнæн диспансер, стæй сывæллæтты санатори нæм куы фæзыной, уæд уыцы хъуыддаг.
Уыцы хъуыддагыл ныридæгæн куыст кæй цæуы, стæй, тарниз не ‘руадзыны фарстайæн социалон ахадындзинад кæй ис, уый фæдыл уыд йæ раныхас нæ рес-
публикæйы æнæниздзинад хъахъхъæнынады министры фыццаг хæдивæг Хæтæгты Фатимæйæн. Куыд загъта, афтæмæй, куыд æппæт Уæрæсейы, афтæ Цæгат Ирыстоны дæр тарнизæй рынчынты нымæц кæны къаддæр. Фæлæ йæ фæз-уатмæ гæсгæ нæ гыццыл республикæйæн йæ цæрджыты нымæц æгæр бирæ кæй у, уый у сагъæссаг æууæл æмæ домы иудадзыг цæстдард.
Тарнизæй сывæллæтты бахъахъхъæныны ма-дзæлтты фæдыл ныхас кодта Фтизиопульмонологийы республикон клиникон центры сæйраг дохтыры хæдивæг, Æнæниздзинад хъахъхъæнынады минис-трады сывæллæтты сæйраг æнæштатон фтизиатр Цхуырбаты Маринæ. Тарниз не ‘руадзыны хъуыд-
даджы æнæниздзинад хъахъхъæнынады къабазы фыццаградон къæпхæнæн цы ахадындзинад ис, уый фæдыл та дзырдта Дзæу-джыхъæуы 7-æм поликлиникæйы сæйраг дохтыр Гæлæуты Иринæ.
Кæронбæттæны æмбырды архайджытæ рахастой æххæстгæнинаг бæлвырд æмæ комкоммæ уынаффæтæ республикæйы Хицауадæн, хицаудзинад æххæстгæнæг оргæнтæн æмæ медицинон кусæндæттæн.
Дедегкаты Зæлинæ
