Дзæуджыхъæуы Евгений Вахтанговы номыл Уырыссаг академион театры кадджын уавæры сбæрæг кодтой Дзæуджыхъæуы наукон центры 30 азы юбилей. Байгом æй кодта æмæ уазджытæн арфæ ракодта наукон центры директор, историон наукæты кандидат Цыбырты Алексей:
– Абон нæ бæрæгбонмæ æрбацыдысты, зынаргъ нын чи у, уыцы адæм. Фæнды мæ зæрдиагæй бузныг зæгъын, рæстæг чи ссардта æмæ нæ циндзинады нæ уæлхъус чи æрбалæууыд, уыдонæн се ’ппæтæн дæр. Арфæ ма кæнын ме ’мкусджытæн, не стыр хæлар коллективæн. Стыр бузныг уе ’ппæтæн дæр уæд!
Бæрæгбоны фæлгæты равдысты фенæн уыд Уæрæсейы наукæты академийы Дзæуджыхъæуы наукон центры æнтыстдзинæдтæ «Наукæ-Æхсæнад».
Бæрæгбоны архайдтой РЦИ-Аланийы Парламенты Сæрдар Тускъаты Таймураз, рес-
публикæйы Хицауад æмæ Дзæуджыхъæуы администрацийы уæнгтæ, æхсæнадон организациты минæвæрттæ, дины кусджытæ, уæрæсейаг ахуыргæндтæ, Уæрæсейы наукон организациты æмæ уæлдæр ахуыргæнæндæтты минæвæрттæ.
Республикæйы Сæргълæууæг Сергей Меняйло æмæ Парламенты депутатты номæй уазджытæ æмæ Дзæуджыхъæуы наукон центры кусджытæн арфæ ракодта Тускъаты Таймураз:
– Ацы аз нæ бирæнацион республикæйæн хъæздыг рауад юбилейтæй. Сбæрæг кодтам Цæгат Ирыстон Уæрæсеимæ баиуы 250 азы, Дзæуджыхъæуы равзæрды 240 азы, Цæгат Ирыстоны автономийы 100 азы. Уæдæ ацы аз 165 азы сæххæст нæ зындгонд æмзæххон, поэт, гуманист, ирон аив литературон æвзаджы бындурæвæрæг Хетæгкаты Къостайы райгуырдыл. Дыууæ боны размæ сбæрæг кодтам нæ республикæйы Конституцийы 30 азы. Уымæ гæсгæ уæлдай æхсызгон у, уыцы бæрæгбæттимæ абон Дзæуджыхъæуы наукон центры 30 азы юбилей дæр кæй бæрæг кæнæм, уый. Æппæт ацы бæрæгбæттæ сты, нæ адæмы царды стыр ивддзинæдтæ кæй æрцыд, уый, стæй нæ экономикæ, ахуырад æмæ культурæйы рæзты æвдисæнтæ æмæ нысантæ.
Бæрæгбоны кадæн æмæ, наукæйы рæзтмæ стыр æвæрæн кæй бахастой, уый тыххæй
Дзæуджыхъæуы наукон центры ахуыргæндтæ хорзæхджын æрцыдысты паддзахадон æмæ республикон хæрзиуджытæй. РЦИ-Аланийы наукæйы сгуыхт кусæ-
джы ном лæвæрд æрцыд Мæрзойты Ислам-Бегæн, Сокаты Дианæ æмæ Цориты Ингæйæн. РЦИ-Аланийы Кады гæххæттытæ райстой Верæ Абатурова, Бур-
дзиуты Ольгæ, Гуыриаты Фатимæ, Хъаныхъуаты Алыксандр æмæ Плиты Марат.
Дзæуджыхъæуы наукон центр у федералон мультидисциплинарон наукон центр. Уым бындуронæй æххæстгонд цæуынц алывæрсыг наукон-иртасæн куыстытæ. Уæрæсейы наукæты академийы наукон центрмæ хауынц 5 институты: Цæгат Ирыстоны Абайты Васойы номыл гуманитарон æмæ социалон иртасæнты, Биомедицинон иртасæнты, Геофизикон, Хуссайраг математикон æмæ Цæгат Кавказы хæххон æмæ хъæууонхæдзарадон наукон-иртасæн институттæ. Уыдонæй дарддæр ма йæм хауынц наукон æмæ наукон-ахуырадон структурон хайæдтæ.
РЦИ-Аланийы раздæры Президент Галазты Æхсарбеджы бардзырдмæ гæсгæ 1994 азы арæзт æрцыд РЦИ-Аланийы Паддзахадон наукон центр. 2000 азы Центр бахастой Уæрæсейы наукæты академимæ, куыд регионалон наукон центр.
Уæрæсейы наукæты академийы Дзæуджыхъæуы наукон центр, цы институттæ æмæ наукон хайæдтæ йæм хауынц, уыдонимæ æххæст кæны наукон-иртасæн, ахуырадон (аспирантурæ) æмæ экспертон куыстытæ алы къабæзты. Ныридæгæн Национ проект «Наукæ æмæ университеттæ»-йы фæлгæты Дзæуджыхъæуы наукон центры сæ куыст кæнынц дыууæ фæсивæдон лабораторийы æмæ регионалон наукон-ахуырадон математикон центр.
Федералон наукон-технологон программæ «Хъæууон хæдзарады рæзт», наукон проектты федералон конкурстæ æмæ Уæрæсейы наукон фонды грантты фæлгæты Дзæуджыхъæуы центры кусджытæ, уыдонимæ æрыгон ахуыргæндтæ дæр, æххæст кæнынц сæ проекттæ.
Бæрæгбон сæ аивадæй срæсугъд кодтой нæ республикæйы зындгонд зарæггæнджытæ æмæ кафджыты къордтæ.
ГÆБУАТЫ Галинæ, къамтæ систа
Татьянæ ШЕХОДАНОВА
