Æмбал кæмæн нæй, ахæм чиныджы презентаци уыдис Национ наукон библиотекæйы. 100 экземплярæй чи рацыд, уыцы чиныг арæзт æрцыд Абайты Васойы аудиолекциты бындурыл. Йæ саразджытæ йæ схуыдтой «Древнеиранские языки и тексты по аудиозаписям 1982-1984 годов», зæгъгæ.
Ног чиныджы рауагъд баст у дунейыл зындгонд ахуыргонд – иранист, филолог, ахуыргæнæг Абайты Васойы райгуырды 125 азимæ.
Æвзагзонынады стыр ахуыргонды куыстытæ чиныджы хуызы рауадзыны хъæппæрис равдыстой Хуссар Ирыстоны Наукон иртасæн институты ахуыргонд-секретарь, филологон наукæты кандидат, профессор Битарты Зойæ æмæ филологон наукæты кандидат Софья Виноградова.
Кæддæр Абайты Васо Æвзагзонынады институты студенттæн цы лекцитæ каст, уыдон магнитофоны пленкæйыл фыстæй равзарын æмæ ныммыхуыр кæнын, – ахæм стыр нысан сæвæрдтой сæ размæ чиныджы автортæ.
Презентаци саразыныл зæрдиагæй бацархайдтой газет «Северная Осетия», Абайты Васойы номыл Цæгат Ирыстоны социалон-гуманитарон иртæстыты институт æмæ Битарты Мыггаджы совет. Æмбырд дæсны амыдта газет «Северная Осетия»-йы сæйраг редактор Битарты Маринæ.
Чиныджы фæзынд арфæйаг хъуыддаг у кæддæриддæр, уæлдайдæр та ахæм цымыдисаг куыст. Æмæ куыд нæ?
Авестæ æмæ рагон персайнаг æвзæгтæ æмæ тексттæ лекцитæ æмæ семинарты куыд каст, уыдон фенæн ис, ног чиныг рафæлдахгæйæ, стыр ахуыргонды хъæлæсмæ та байхъусæн ис уыцы чиныгимæ уагъд аудио-æфтуаны.
Абайты Васойы хъæздыг бынтæ бахъахъхъæнын æмæ сæ фидæны фæлтæртæм фæхæццæ кæнын – ахсджиаг хъуыддаг у Ирыстоны наукон æмæ культурон исбон ба-
хъахъхъæныны хъуыддаджы.
Цы куыст кодта, Васо уый уарзта æмæ уымæй йæхи амондджын хуыдта. Презентацийы архайджытæ, – нæ республикæйы Хицауады, министрадты, ведомствæты, æхсæнадон организациты минæвæрттæ, уазджытæ Хуссар Ирыстонæй цымыдисæй бакастысты Васойы цард æмæ наукон архайды тыххæй чысыл кинонывмæ. Сценæйы кадджын уазджытæ, уыдонимæ – Битарты Зойæ.
Чиныгаразæг арфæ ракодта, йæ куыстæн ын аргъ чи скодта, уыдонæн се’ппæтæн дæр. Æхсызгонæй æрымысыд йе фембæлд зындгонд ахуыргондимæ, йæ лекцитæм байхъусын æмæ ныффыссыны бар ын куыд ратта. – Цалынмæ ирон лæг цæра, уæдмæ хъуысæд Васойы хъæлæс! – загъта Зойæ.
Нæ республикæйы раздæры сæргълæууæг Битарты Вячеслав бузныг загъта, ахæм рæсугъд бæрæгбон чи бацæттæ кодта, уыдонæн.
– Нæ мадæлон æвзаджы хъысмæтыл бирæтæ æрмæст ныхæстæй тыхсынц. Фæлæ ис, æцæгæй йæ зæрдæ кæмæн риссы, ахæмтæ. Уыдоны руаджы æвзаг цæрдзæн. Васойы бирæ аспиранттæй æрмæстдæр Зойæ бахъахъхъæдта пленкæйы фыст лекцитæ æмæ дзы чиныг сæмбырд кодта. Зойæ у ахуыргонд, стæй Ирыстоны патриот. Сæрыстыр дзы стæм, æмæ йын арфæ кæнын нæ мыггаджы номæй, – загъта Битарты Вячеслав.
РЦИ-Аланийы депутатты номæй арфæ ракодта Парламенты Сæрдар Тускъаты Таймураз.
– Нæ истори, культурæ, æгъдæуттæ æмæ традицитæ сты нæ царды бындур, нæ фидар уидæгтæ. Битарты Зойæ цы чиныг бацæттæ кодта, уый цымыдисаг уыдзæн алкæмæндæр, – загъта Тускъаты Таймураз.
Республикæйы Хицауады сæрдары хæдивæг Платы Альбинæ йæ арфæтимæ Битарты Зойæйæн ратта Кады гæххæтт республикæйы Сæргълæууæджы администрацийы номæй.
Хуссар Ирыстоны Президенты паддзахадон уынаффæгæнæг Косты Къоста республикæйы разамынд æмæ йæхи номæй арфæ ракодта чиныджы презентаци
саразджытæн.
– Васо райгуырд 1900 азы, фæцард 100 азы. Зæгъæн ис, йæ цард у дыууæ æнусы ’хсæн хид. Иттæг хорз зыдта ирон æвзаг, йæ куыс-
тытæ та сты историйы хъæлæс. Ног чиныгæн аргъгæнæг уыдзысты абоны æмæ фидæны ахуыргæндты, лингвистты, филологты фæлтæртæ, – загъта Къоста.
– Ахæм чингуытæ арæх не сты. Стыр куыст бакодтой йæ саразджытæ. Ахсджиаг хъуыддаг у, фæлтæрæй-фæлтæрмæ йæ адæттын, фæлæ, хъыгагæн, – ирон æвзаг æмæ литературæйы фарстатыл чи бакуса, ахæм æрыгон ахуыргæндтæ нæй, – загъта Цæгат Ирыстоны Гуманитарон æмæ социалон-ир-
тæстыты институты директор, профессор Хъаныхъуаты Зæлинæ.
Историк, публицист, политикон архайæг Цыбырты Людвиг æввахс зонгæ уыд Васоимæ. Радзырдта сæ цымыдисаг æмæ æнæферохгæнгæ фембæлдтыты тыххæй.
– Фæрнæйдзаг адæм сæ хорзты ном рох нæ кæнынц. Зойæ диссаджы хуынтæ рахаста нæ размæ Васойы 125 азы кадæн. Чиныг нæ хоны сагъæс кæнынмæ, ис ын стыр методикон ахадындзинад, – загъта РЦИ-Аланийы Фысджыты цæдисы правленийы сæрдар Хозиты Барис æмæ фæндон бахаста, цæмæй Битарты Зойæйы куыс-
тæн саккаг кæной республикæйы Сæргълæууæджы преми, Васойæн, куыд паддзахадон адæймагæн, Дзæуджыхъæуы æвæрд æрцæуа цыртдзæвæн.
Презентацийы архайджытæн сæ аивадæй æхсызгондзинад æр-
хастой паддзахадон филармонийы зарæггæнджыты къорд «Уацамонгæ», Ходы Олег та дæсны ацагъта хъисын фæндырæй.
Гугкаты Жаннæ,
къамтæ систа
Татьянæ Шеходанова
