Знон РЦИ-Аланийы Сæргълæууæг БИТАРТЫ Вячеслав Хицауады Хæдзары фембæлд проект «Этнолагерь — 2018. Аланский след»-ы архайджытимæ. Раздæр куыд хъусын кодтам, афтæмæй Ирыстонмæ, сæ фыдæлты уæзæгмæ Турк, Казахстан, Гуырдзыстон, Свердловы облæст æмæ Пермы крайæ 22 июлы ссыдысты проекты фыццаг къорды архайджытæ 25 адæймагæй. Уæдæй абонмæ бабæрæг кодтой Цæгат æмæ Хуссар Ирыстоны рæсугъддæр бынæттæ, уыдысты Куырттаты комы, Хъæрмæдоны, Дæргъæвсгомы, Туалгомы, Дыгургомы. Бабæрæг кодтой Цæллагты этнокомплекс Уыналы, Задæлесчы Нанайы хæдзар-музей, Хетæгкаты Къостайы номыл мемориалон хæдзар-музей Нары, Аланийы рагондзинæдты музей. Сæрмагонд балц акодтой Мæздæджы районмæ дæр. Абон фæсивæд ацæудзысты фæстæмæ сæ хæдзæрттæм, фæлæ сæ алкæй зæрдæйы дæр баззайдзæн Ирыстонæй къæртт æмæ сæ уый хæстæгдæр кæндзæн сæ уидæгтæм.
Ацы ахсджиаг проектæн бындур æвæрд æрцыд æмæ æххæстгонд цæуы РЦИ-Аланийы Национ ахастдзинæдты фарстаты фæдыл министрады хъæппæрисæй — 2014-2018 азтæн конд программæ «Взаимодействие с соотечественниками за рубежом и развитие гуманитарных связей РСО-Алания» Развитие межнациональных отношений в Республике Северная Осетия -Алания»-йы фæлгæты.
Проекты сæйрагдæр хæс у, Ирыстонæй дард чи цæры, уыцы кæстæрты сæ фыдæлты культурæ æмæ æгъдæуттимæ базонгæ кæнын, иронау дзурын сæ сахуыр кæнын, семæ бастдзинæдтæ фидар кæнын æмæ хæлардзинады ахастдзинæдтыл кусын. Битарты Вячеслав проекты архайджытæн ракодта арфæтæ, балæвар сын кодта зæрдылдарынæн национ сувениртæ æмæ загъта:
— Мæнæн тынг æхсызгон у, нæ кæстæртæ сæ фыдæлты райгуырæн бæстæйы кæй æрæмбырд сты, уый. Ацы проектæн ис стыр ахадындзинад, уымæн æмæ фидардæр кæны, ирон адæмæй зæххы къорийы алы рæтты чи цæры, уыдонимæ бастдзинæдтæ æмæ хæлардзинады ахастдзинæдтæ, кæрæдзиимæ сæ зонгæ кæнгæйæ. Сæ зæрдæты сын тауы ирондзинад. Уынын æй, уæ уидæгтæм уæхи кæй ивазут, кæй уын сты мады æхсырау адджын ирон æвзаг, культурæ æмæ традицитæ. Уый тыххæй мæ фæнды, цæмæй Ирыстонмæ æрæрвитат цалдæр адæймаджы, кæцыты мах сахуыр кæндзыстæм иронау дзурын æмæ фыссын сæрмагонд ахуырад райсыны руаджы. Фæстæмæ аздæхгæйæ, ахуыр кæндзысты фæсивæды мадæлон æвзагыл дзурын, фыссын. Афтæ бацæттæ кæнæн ис, ирон кæфтытыл фæсивæды чи ахуыр кæндзæн, ахæм специалисттæ дæр. Уый уыдзæн ноджы пайдадæр, Ирыстонæй Туркмæ кæнæ æндæр рæттæм рæстæгмæ ахуыргæнджытæ æрвитынæй. Æхцайы фæрæзтæ та уыцы ахсджиаг хъуыддагæн ссардзыстæм.
Проекты архайджытæн сæ фылдæр Ирыстонмæ ссыдысты фыццаг хатт. Иутæ зыдтой дзурын иронау, иннæтæ дзырдтой къуыхцыгæнгæ, фæлæ ирон ныхасмæ се ‘ппæтæн дæр сæ цæстытæ цæхæртæ калдтой, адджынæн истой иронау арфæтæ, æмæ сæ чи сбуц кодта, уыцы арфæйаг адæмы зæрдæйы хъарм ахаст. Кæд дæс боны йеддæмæ нæ уыдысты Ирыстоны, уæддæр уыцы цыбыр рæстæгмæ сахуыр сты бирæ цæуылдæрты. Зæгъæм, «Симд» кафын, уæливыхтæ кæнын, иуæй-иутæ та ма ирон уадынгæрзтыл цæгъдын дæр. Уымæн стыр ахъаз фесты фæсивæдон центр «Портал»-ы архайджытæ дæр. Уымæн æмæ уазджытæн ссис уарзон бынат.
Абон Ирыстонмæ æрцæудзысты проект «Этнолагерь — 2018. Аланский след»-ы дыккаг къорды архайджытæ. Æдæппæтæй уыдзысты 30 зæрдæргъæвд чызджы æмæ лæппуйы. Уыдонмæ дæр æнхъæлмæ кæсы цымыдисаг программæ.
ХЕТÆГКАТЫ Оксанæ
