Мыхуыры фæрæзтæ æмæ хуымæтæг чиныджы кадæн

0
60

Æрæджы УФ-йы Президенты культурон хъæппæристы фонды æххуысæй Уæрæсейы æрыгон фысджыты æрвылазон форум «Липки» арæзт æрцыд. Уый фæлгæты уыд фембæлд «Литературон газет»-ы сæйраг редактор Максим Замшевимæ. Ныхас цыд газеты куыстыл, литературæйыл, чингуыты фидæн æмæ æндæр ахсджиаг фарстатыл.

Нымæцон дуджы рæстæг адæмæн сæ фылдæр, уæлдайдæр та фæсивæд, хуымæтæг чингуытæ нал кæсынц. Фылдæр кæсынц Интернеты, хицæн электронон чингуытæ, чидæртæ та хъусынц аудио-чингуытæм. Максимы хъуыдымæ гæсгæ, ацы хабар зæрдылдаринаг нæу, фæлæ литературæ парахат кæнынæн æппæт мадзæлттæ дæр пайда сты:
— Чингуытæ электронон хуызы кæсын у пайда æмæ хъомыладон хæс цы нæ хæссы, ахæм мадзал. Хуымæтæг чиныгæн та ис йæхи æгъдау: йæ формæ, йæ сыфтæ, йæ арæзт, йæ ахадындзинад адæймагимæ æмæ афтæ дарддæр. Чидæр зæгъдзæн: «Цы уæлдай у, æрмæг кæцæй кæсын, уæддæр текст йæ нысан нæ сафы», — фæлæ, электронон æмæ хуымæтæг чиныг кæрæдзийæ хицæн кæй кæнынц, уый æмбарæм, — загъта Максим.
Уыимæ, литературæ парахат кæнынæн æппæт мадзæлттæ дæр сты æххуыс, куыд Интернет, афтæ «аивадон изæртæ» дæр. Максим бахахх кодта фæстаг мадзалы хъæугæдзинад. Поэт йæ зæрдыл куы дара цавæрдæр бынат, кæцыйы йæм æнхъæлмæ кæсынц, æмæ дзы йæ бон куы уа бакæсын хифыст æмдзæвгæтæ, уæд уыдзæн амондджындæр.
Бирæ алыхуызон фарстытæ лæвæрд цыд Максим Замшевмæ, се ‘хсæн — журнал «Звезда»-йы сæйраг редактор Алексей Пурины фарст:
— Æз зынтæй уынын «Литературон газет»-ы куыст. Мæнмæ гæсгæ, у тыхджын машинæ, кæцы фыдæбон кæны æрмæджыты бæрцыл æмæ сæ афойнадыл цæттæ кæны рауагъдмæ. Куыд цæуы куыст газеты редакцийы æмæ цы хуызы?
— Цыфæнды хъыг мын куы уа, уæддæр «бæзджын» журналтæ мæймæ бакæсынц, фæлæ газет та сабаты рацæуы, æмæ цыфæнды хуызы дæр нымад æрцæудзæн «зæрондыл». Нæ редакцийы куыст у заводы куысты æнгæс. Аивадон къорды кусæм дæсæй, мæн нымайгæйæ, дарддæр бухгалтер, корректортæ æмæ иннæтимæ стæм дыууын фондз. Советон Цæдисы рæстæджы «Литературон газет»-ы æрмæст аивадон хайады куыстой дыууæсæдæ адæймаджы. Кæй зæгъын æй хъæуы, рæстæг аивта. Газетæн ис акционер дæр, æмæ хаттæй-хатт вæййы афтæ æмæ, йæ хъуыдымæ гæсгæ, цавæрдæр æрмæг бахъæуы сисын. Къуырийы мидæг вæййы æртæ планеркæйы. Дыццæг та у æппæты уæззаудæр бон, уымæн æмæ у газет æмбырдгæнæн бон. Алчи кæны йæ куыст, æмæ иу адæймаг нæ редакцийы куы фæцух уа, уæд нæ куыстыл æвиппайды фæзындзæн. Нырмæ нын ис бæлвырд фæтк, цæмæ гæсгæ æххæст кæнæм нæ куыст. Цыфæнды машинæйы куыстмæ дæр хъæуы цæстдард, нæ газеты редакци дæр афтæ у. Кæсын æм, зилын æм, хъус æм дарын, цæмæй йæ куыст, сахатау, цæуа.
Максим куыд бамбарын кодта, афтæмæй отпусчы куы ацæуа, уæддæр йæ хъус дардзæн, газет куыд æмбырд кæны, уымæ. Фæлæ, раст зæгъгæйæ, «Литературон газет» у вазыгджын механизм, редакцийы кусджытæн сæ иу хай сты дæсны журналисттæ, иннæтæ та — фысджытæ, æмæ фыццæгтæ дыккæгтыл нæ ауæрдынц. Уыимæ ма, куыд цыфæнды газеты, афтæмæй ам дæр ис версткæйы кусджытæ, уыдон та æрмæгыл нæ ауæрдынц, сæйраг сын у, цæмæй æрмæджы бæрц раст æрбада газеты сыфтыл. Уыцы æртæ къорды иу кæны æмæ сæ куыстмæ хъус дары Максим Замшев.
— Абон литературон дуне, хъыгагæн, адих ис, уый сусæг никæмæн у. Нæ сæйраг хæс у иу дунейы хæйтты ‘хсæн хид самайын. Ныхасы мидæг бирæ зонындзинæдтæ райгуыры, æмæ кæд литературон центр не стæм, уæддæр хъуамæ тыхсæм æмæ тырнæм кæрæдзиимæ ныхас кæнынмæ, — бахахх кодта Максим литературæйы политизаци.
Максим Замшев радзырдта йæ аивады сæйраг принципты тыххæй дæр: «Цы ма хъуамæ аразон фыссынæй уæлдай?» Раст зæгъгæйæ, фыссæджы ном чи хæссы, уый цыфæнды уавæры дæр ссардзæн рæстæг, цæмæй йæ аивад сыфтæм рахæсса. Фæлæ, кæй зæгъын æй хъæуы, ис уарзон фæлладуадзæн мадзæлттæ, æмæ Максимæн уыдонæй иу у футбол, кæцы йæ арæх нæ фæуадзы фыссын.
Æмткæй райсгæйæ, аивадон фембæлды рабæрæг сты Максим Замшевы куысты бирæ сусæгдзинæдтæ, йæ цæстæнгас электронон æмæ аудио-чингуытæм. Уæлдай цымыдисаг уыд базонгæ уæвын фыссæджы поэтикон фæлварæнтимæ. Йæ ног роман «Концертмейстер» та уæлдай цымыдисагæй бакæсдзынæн.

Гобозты Агуындæ

ОСТАВЬТЕ ОТВЕТ

Please enter your comment!
Please enter your name here