Знон Уæрæсейы Президент Владимир ПУТИНÆН уыд Ног азы къæсæрыл традицион фембæлд бæстæйы граждæнтæ æмæ дзыллон информацийы фæрæзты минæвæрттимæ. Ныр дыккæгæм хатт ацы фембæлд арæзт æрцыд ног фæткы бындурыл, ома, иу фæзуатыл баиу кодтой «Комкоммæ бастдзинады лини – Уæрæсейы Президентимæ» æмæ «Владимир Путины æрвылазон стыр пресс-конференци». Алы хатт куыд вæййы, афтæ ныр дæр бæстæйы граждæнтæн уыд Президентмæ сæ фарстытæ рагагъоммæ бадæттыны фадат. Æмæ бирæ адæм уыцы гæнæнæй спайда кодтой – 8 декабрæй 19 декабры онг Президенты номыл барвыстæуыд 2 милуан фарст æмæ куырдиатæй фылдæр. Дзыллон информацийы фæрæзты минæвæрттæ та Владимир Путинмæ сæ фарстытæ лæвæрдтой лæгæй-лæгмæ, Президентимæ фембæлд куы райдыдта, уæд. Ацы хатт Президентимæ фембæлд телеуынынады комкоммæ эфиры ахаста 4 сахат æмæ 30 минуты. Уыцы рæстæгмæ Владимир Путин дзуаппытæ радта бирæ алыхуызон фарстытæ æмæ куырдиæттæн. Дæлдæр мыхуыр кæнæм цыбыр афæлгæст, рæгъмæ цы фарстатæ рахастæуыд, уыдоныл.
Уæрæсейы
экономикон уавæр
Бæстæйы экономикæ «бындурты бындур» рахонгæйæ, Президент фæбæрæг кодта: «Уæрæсейы экономикæйы уавæр ныртæккæ зæрдæхсайгæ нæу». Владимир Путины ныхасмæ гæсгæ, 2023 азы бæстæйы экономикæйы рæзт рауад 3,6 проценты, ацы аз та уыдзæн 3,6-4 проценты бæрц. Дыууæ азмæ экономикæйы рæзты бæрæггæнæн рауад 8 проценты бæрц. Президент абарынæн æрхаста ахæм нымæцтæ дæр: Америчы Иугонд Штатты уыцы бæрæггæнæн у 5-6 проценты, Европæйы бæстæты та – 1 процент.
Уыимæ, Владимир Путин куыд бафиппайдта, афтæмæй иумæйаг уавæры тыхстаг фæзилæнтæ дæр ис. Уыдонæй фыццаджы-фыццагдæр у инфляци. Фæстаг бæрæггæнæнтæм гæсгæ, инфляцийы бæрц ныртæккæ у 9,2-9,3 проценты. Фæлæ дзуаппон рæстæг куысты мыздтыл дæр рæстæмбис нымадæй бафтыд 9 проценты бæрц. Æппæт уыцы æууæлтæ бæстон хынцгæйæ, УФ-йы Хицауад æмæ Центрон банк архайынц, цæмæй экономикæйы рæзт ма фæкъуыхцы уа. «Æмткæй райсгæйæ, уавæр нывыл у», – загъта Президент.
Хойраджы продуктты æргътæ
Кæй зæгъын æй хъæуы, фарстыты зынгæ хай баст уыдысты хойраджы продуктты рæзтимæ.
«Дзидзайæ Уæрæсе йæхæдæг йæхи æфсады. Нæ бæстæйы иу цæрæг рæстæмбис нымадæй азмæ бахæры дзидзайы 80 килограммы, дунейы иннæ бæстæты та – 42 килограммы. Куыд уынæм, афтæмæй фæстаг азты нæ бæстæйы дзидзайы фæлхасад сырæзт 2 хатты. Ахæм уавæр æвзæры æхсыры продукттимæ дæр. Æхсыры æрдыгъд куыд рæзы, афтæ фылдæр кæны йæ фæлхасад дæр. Уыимæ, æхсыры æрдыгъд цæттæ продукцийы фæлхасад не ‘ййафы. Æмæ уыцы фарстайыл кусын хъæуы агропромышленнон комплексы æмвæзадыл», – бафиппайдта Президент.
Æргъты рæзтыл, Владимир Путины ныхасмæ гæсгæ, ахадынц тыллæджы æрзады бæрц, ныгуылæйнаг бæстæты экономикон санкцитæ æмæ æндæр аххосæгтæ. Уыцы фарстатыл Хицауад иудадзыгон фæткы бындурыл кусы.
Курскы облæсть æмæ сæрмагонд
æфсæддон операци
Курскы облæсты цæрджытæй иу бафарста, Уæрæсейы Гæрзифтонг тыхтæ кæронмæ кæд асыгъдæг кæндзысты украинаг лæбæурджытæй ахст зæххытæ.
«Ацы фарстæн дзуапп дæтгæйæ, бæлвырд бон нæ зæгъдзынæн. Нæ лæппутæ хъæбатырæй хæцынц, къæпхæнгай æмæ километргай сыгъдæг кæнынц облæсты зæхх украинаг гæрзифтонг къордтæй. Нырттæккæ сæйрагдæр «бон раздæр – бон фæстæдæр» нæу, бирæ вазыгджындæр у хъавгæ æмæ ныфсджынæй архайын, гæнæн æмæ амалæй нæ хæстонты цард хъахъхъæнын. Курскы облæсты чи хæцы, стæй, æмткæй райсгæйæ, сæрмагонд æфсæддон операцийы чи архайы, нæ уыцы æппæт
хæстонтæн дæр мæ зæрдæ зæгъы, цæмæй уæлахизимæ сæрæгасæй сæмбæлой сæ хæдзæрттыл», – загъта Владимир Путин.
Президент зæрдæ бавæрдта,
облæсты хъыгдард баййафæг районты инфраструктурæйы хæлд объекттæ æмæ цæрæн хæдзæрттæ ногæй арæзт кæй æрцæудзысты, уымæй. «Облæстæй æндæр регионмæ цæрынмæ ацæуынвæнд чи скæна, уыдонæн дæр уыдзæн паддзахады æххуыс», – фæнысан кодта Владимир Путин.
Ног уæрæсейаг
регионтæм – уæлдай цæстдард
Бæстæйы ног регионты дарддæр цæуынц ахадгæ арæзтадон æмæ цалцæггæнæн куыстытæ. Абоны онг уал нывылгонд æрцыдысты 21 мин ахсджиаг инфраструктурон объекты (федералон бюджеты хардзæй æмæ бæстæйы «зæронд» регионты æххуысæй). «Хæстæгдæр азты ма арæзт æмæ цалцæггонд æрцæудзысты но-
джыдæр 20 мин объекты», – радзырдта Президент.
Владимир Путин сæрмагондæй фæбæрæг кодта, ног регионты фидæны райрæзтæн фидар бындур кæй ис, уый. «Уæрæсейы æппæт цæрджытæ дæр хъуамæ зоной, нæ бæстæйы ног регионтæ экономикон æгъдауæй хъомысджын кæй сты, хъалонтæ æмæ æндæр фиддонтæ кæнынæн дзы ахадгæ бындуртæ кæй ис, уый. Уыдæттæ фидæны, ныртæккæ та сыл æмцегад кæны æппæт Уæрæсе дæр», – загъта Президент.
Украинæимæ
ныхасмæ Уæрæсе цæттæ у
Президент йæ хъуыдытæ фæбæлвырд кодта, гæрзифтонг быцæу бауромыны фæдыл ныхасмæ Уæрæсе цас цæттæ у, уый тыххæй дæр.
Владимир Путины ныхасмæ гæсгæ, Уæрæсе цæттæ у комкоммæ фембæлдтытæм Украинæйы минæвæрттимæ. «2022 азы Стамбулы фембæлдтыты рæстæг цы бындурон уагæвæрдтæ сфидар кодтам, уыдонмæ ногæй раздæхгæйæ, ныхас кæндзыстæм Украинæйы хицаудзинады минæвæрттимæ. Уыимæ, кæй зæгъын æй хъæуы, нæ ныхмæлæуджытæ хъуамæ хынцой, сæрмагонд æфсæддон операцийы тæлмы цы уавæр сæвзæрд, уый дæр», – загъта Президент.
Владимир Путин куыд фæбæлвырд кодта, афтæмæй «Украинæйы цæрджытæ æвзæрстыты рæстæг сæ хъысмæт кæй къухы бакæной, уыцы хицауимæ ныхасмæ мах цæттæ стæм. Уыцы адæймаг Владимир Зеленский куы уа, уæд уыимæ дæр. Ныртæккæ та Украинæйы закъоны бындурыл кусы æрмæстдæр Радæ (Парламент). Иуныхасæй, ацы фарста у юридикон æнаипдзинадимæ баст, ома, бадзырдтæ бафыссæн ис, закъоны уагыл æвзæрст чи æрцыд, æрмæстдæр уыцы оргæнты минæвæрттимæ», – бафиппайдта Уæрæсейы Президент.
Хъомысджын
Гæрзифтонг тыхтæ
«Уæрæсе бæлвырд пъланты бындурыл фидардæр кæны йæ хъахъхъæнынадон хъомыс. Бæстæйы Гæрзифтонг тыхтæ цæттæ сты æппæты бæрнондæр нысантæ æххæст кæнынмæ», – ахæм хъуыдыимæ раныхас кодта Владимир Путин, æфсады цæттæдзинадимæ баст фарстытæн дзуапп дæтгæйæ.
Президенты ныхасмæ гæсгæ, рæзты фæндагыл лæуд у Уæрæсейы хъахъхъæнынадон промышленносты къабаз дæр. «Къабазы куыстуæттæ зынгæ фæфылдæр кодтой, æфсад æмæ флотæн æнæмæнгхъæугæ чи у, уыцы продукцийы рауагъд. Нæ ныхмæлæуджытæй бирæ рæвдздæр архайæм», – загъта бæстæйы ра-
замонæг.
Гæрзифтонг тыхты бæстон ифтонгдзинад хъæугæ техникæ æмæ æндæр фæрæзтæй ахады хæсты быдыры дæр. «Не ‘фсæддонтæ ныфсджынæй размæ бырсынц, афтæмæй та, зæгъæн ис, æмæ семæ ныхмæлæуды бацыдысты НАТО-йы æппæт бæстæтæ дæр», – фæнысан кодта Владимир Путин.
Ныййарæджы
капитал, бинонты
ипотекæ…
Президент йе ‘ргом аздæхта демографион уавæрмæ дæр. Йæ хъуыдымæ гæсгæ, уый у бæстæйы дарддæры райрæзты ахсджиагдæр лыггæнинаг фарстатæй иу.
Владимир Путин куыд бафиппайдта, афтæмæй Советон Цæдисы гуырынады къæпхæн уыд 2 проценты. Уæрæсейы цалдæр азы размæ гуырынады къæпхæн схызт 1,7 процентмæ, фæлæ, хъыгагæн, алы аххосæгтæм гæсгæ, ныртæккæ уыцы бæрæггæнæн æрхауд 1,4 процентмæ. Афтæмæй та бæстæйы нывыл рæзтæн уыцы къæпхæн хъуамæ уа æппынкъаддæр 2,1 проценты. Уыцы нысаныл бæлвырд куыст цæуы Хицауад æмæ регионты æмвæзадыл. Президенты ныхасмæ гæсгæ, адарддæр кæндзысты ныййарæджы капитал æмæ бинонты ипотекæйы тыххæй программæтæ, пайдагонд цæудзæн паддзахадон æххуысы æндæр мадзæлттæй дæр. Уæлдай æргом здæхт цæудзæн, гуырынады къæпхæн бынтон ныллæг кæм у, уыцы регионтæм. Уыдоны демографион уавæр фæнывылдæр кæнынæн арæзт æрцæудзæн сæрмагонд федералон программæ. Уыцы документы уагæвæрдтæ æххæст кæнынæн хæстæгдæр азты дихгонд æрцæудзæн 75 миллаирд сомы бæрц…
Æрмæг бацæттæ кодта СЛАНТЫ Аслан
