Ацы аз Цæгат Ирыстон бæрæг кæндзæн Уæрæсеимæ хæдбарæй баиуы 245 азы. Уыцы историон ахсджиаг цауы фæдыл республикæйы паддзахадон архивтæ æмæ Архивон службæ бацæттæ кодтой тематикон къæлиндар. Къулыл ауындзгæ къæлиндармæ хаст æрцыдысты, Уæрæсеимæ баиуæй абонмæ Республикæ Цæгат Ирыстон-Аланийы царды цы ахсджиаг историон цаутæ æрцыд, уыцы архивон къамтæ æмæ документтæ.
РЦИ-Аланийы Архивон службæйы залмæ къæлиндары презентацимæ æрбацыдысты республикæйы Хицауады Сæрдары хæдивæг Фадзайты Æхсарбег, РЦИ-Аланийы Парламенты депутат Токаты Людмилæ, Уæрæсейы Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрады минæвар Дзæуджыхъæуы Хетæгкаты Алан, РЦИАланийы Конституцион тæрхондоны сæрдар Къесаты Станислав, национ ахастдзинæдты фарстаты фæдыл министр Цуциты Аслан, РЦИ-Аланийы истори æмæ археологийы институты директор Бзарты Руслан, республикæйы Æхсæнадон палатæйы сæрдар Нинæ Чиплакова, «Стыр Ныхас»-ы сæрдары хæдивæг Еналдыты Хъазыбег, ахуыргæндтæ æмæ æхсæнадон кусджытæ.
Уазджытæ Архивон службæйы фоейы базонгæ сты, историон документалон æрмæджытæй цы цымыдисаг равдыст арæзт æрцыд, уыимæ.
Къæлиндары рауагъды фæдыл кадджын æмбырд байгом кодта РЦИ-Аланийы Архивон службæйы разамонæг Тебиаты Еленæ. Уый цыбырæй радзырдта Ирыстоны баиу Уæрæсеимæ ахсджиаг цауы, стæй къæлиндар куыд арæзтой, уый тыххæй.
Къæлиндар саразджытæ æмæ презентацийы архайджытæн зæрдæбын арфæтæ ракодтой Къесаты Станислав, Ветеранты советы сæрдары хæдивæг Бедойты Руслан.
Къæлиндары цы бирæ бæлвырд историон документтæ ис, цы стыр ахадындзинад ис республикæйы истори зонынæн Уæрæсеимæ баиуы рæстæгæй абонмæ, уый фæдыл радзырдтой центрон паддзахадон архивы директор Зассеты Ларисæ, историон наукæты доктор, профессор Бзарты Руслан. Къæлиндары алы фарс дæр тынг хъæздыг у Уæрæсеимæ Ирыстон хæдбарæй баиуы фæдыл æрмæджытæй. Уыдонимæ къæлиндарæй чи пайда кæна, уый базонгæ уыдзæн фидар «Владикавказ»-ы бындурæвæрдимæ баст документтимæ, Терчы облæсты сырæзты историон æрмæджытимæ.
Ис дзы Георгийы дзуары æххæст кавалерты номхыгъд сæ къамтимæ, 20-æм азты советон хицауады сфидары æрмæджытæ, 24-æм азы Цæгат Ирыстоны автономон облæсты сырæзты æмæ Советон Цæдисы Æппæтцæдисон Центрон Æххæстгæнæг комитеты уæнгтæ Ирыстонæй — сæ къамтимæ. Къæлиндарæй пайдагæнджытæ базонгæ уыдзысты Цæгат Ирыстоны архайдимæ Фыдыбæстæйы Стыр хæсты, Цæгат Ирыстонæй Советон Цæдисы Хъæбатыртæ чи ссис, уыдоны номхыгъдимæ. Ис дзы бирæ бындурон æрмæджытæ «Хетæгкаты Къоста — цырагъдар», зæгъгæ, уыцы сæрмагонд фарсыл. «Орденхæссæг Ирыстон», зæгъгæ, уыцы фарсыл ис архивон æрмæджытæ республикæйæн ордентæ кæд æмæ цæй тыххæй лæвæрд æрцыд, уый тыххæй. Ам бакæсæн ис орден «Славæ»-йы æххæст кавалертæ æмæ Социалистон Фæллойы Хъæбатырты номхыгъдтæ.
Къæлиндары декабры мæйы фарс баст у Республикæ Цæгат ИрыстонАланийы 1994 азы Конституциимæ.
Ам фенæн ис РЦИ-Аланийы фыццаг Президент Галазты Æхсарбег æмæ йæ фæстæ абоны онг республикæйы Сæргълæуджытæ чи уыдис, уыдоны, стæй РЦИ-Аланийы Парламенты Сæрдарты къамтæ.
Историон-архивон æрмæджытæй хъæздыг, арфхъуыдыджын æмæ мидисджын рауад РЦИ-Аланийы Архивон службæйы къæлиндар.
КАСАТЫ Батрадз Къамтæ систа ЦÆГÆРАТЫ Дауыт
