Федералон проект «Хъæууон фæзуæтты æнцонвадат цæрæн хæдзæртты арæзтады райрæзт»-ы бындурыл Елхоты хъæуы сарæзтой ног авд хи хæдзары. Сæ хицæуттæ сты хъæууонхæдзарадон кооператив «Де-Густо»-йы хуыздæр кусджытæ.
Елхотаг лæппу Елойты Аслан каст фæцис Хæххон аграрон университет, экономисты дипломимæ кусын райдыдта йæ райгуырæн хъæуы. Ныр 13 азы æнæзæрдæхудтæй архайы куыстуаты исбонадыл. Æрыгон бинонтæ хъомыл кæнынц дыууæ сывæллоны. Механизатортæн, бригадиртæн, дыргъгуыстгæнджытæн республикæйы Сæргълæууæг Сергей Меняйло кадджын уавæры радта сæ ног хæдзæртты дæгъæлтæ.
Хъæууонхæдзарадон кооператив «Де-Густо»-йы сæргълæууæг Дзиццойты Риммæ, Кировы районы сæргълæууæг Нæкуысаты Барис, æндæр бæрнон кусджытимæ бахызтысты ног хæдзæртты къæсæрæй. Æнæбафиппайгæ нæу, цæрæнуæттæ кæй сты райдзаст, парахат, æппæт уавæртæ дæр дзы ис, æрдзон газ, дон, электрон рухс.
— Бинонты нымæцмæ гæсгæ сты 5-уатон, 4-уатон æмæ 3-уатонтæ. Алы хæдзарæн дæр уыдзæн хи кæрт æмæ зæххы хай, хæстæгдæр рæстæг ма сын иухуызон рæсугъд бырутæй сæ алывæрстæ сæхгæндзысты. Ног уынджы скæндзысты фæндаг æмæ рухсытæ, — зæгъы куыстуаты хайады сæргълæууæг Бидыхты Олег, — Хæстæгдæр рæстæг ма райдайдзыстæм ахæм æртæ хæдзары аразын.
2022 азы уалдзæджы ног хæдзæрттæн бындур æвæрын райдыдтой арæзтадон куыстуат «Континенталь-Групп»-ы специалисттæ. — Пайда кодтам хæрзхъæд, нырыккон арæзтадон æрмæджытæй, райдзаст ахорæнтæй, нæ размæ æвæрд хæстæ сæххæст кодтам, — зæгъы куыстуаты разамонæг Дыгъуызты Алан.
Куыд базыдтам, афтæмæй, 738 квадратон метрыл цы хæдзæрттæ сфидыдтой, уыдонæн æхцайы 80 проценты сты федералон бюджетæй, 19 проценты фиды куыстуат, иу процент та — бынæттон администраци.
— Нæ республикæйы Хицауадæн хъæууон фæзуæтты райрæзтыл бакуыст у фыццаградон хæстæй иу, — адæмæн арфæ кæнгæйæ, загъта республикæйы Сæргълæууæг. — Хорз рауадысты ног хæдзæрттæ, цæрынæй дзы бафсæдут. Уымæй хуыздæр ма цы ис, куыстдæттæг фæллойгæнæг адæмы царды уавæртыл куы тыхса, æмæ сыл дзуапп куы дæтта, уæд. Ацы программæ дарддæр ахæццæ кæндзыстæм, иннæ азмæ дæр проекты архайыны тыххæй дыууæ куыстуаты сæ куырдиат балæвæрдтой.
Сæйрагдæр у сæ арæзтадæн зæххы хай бацагурын. Дарддæр дæр алывæрсыг æххуыс кæндзыстæм хъæууон хæдзарады къабазы райрæзтæн.
Уыцы бон ма Сергей Меняйло, “Де-Густо”-йы архайдимæ зонгæ кæнгæйæ, бабæрæг кодта куыстуаты нырыккон дыргъæфснайæнтæ, радзырдтой йын, афæдзмæ цыппар мин тоннæйы бæрц цы дыргътæ райсынц, уыдон кæй æрвитынц Уæрæсейы бирæ регионтæм, — уыимæ, Татарстанмæ, Кæсæг-Балхъармæ, Дагестанмæ, Цæцæнмæ, Хъæрæсе-Черкесимæ, Мæскуымæ, Ярославлмæ æмæ æндæр рæттæм.
Ныр 10 азы бæрц «Де-Густо» æнтыстджынæй кæны талаты куыст, сæ питомникы байрæзт иу милуаны бæрц алыхуызон бæлæсты талатæ.
Дзиццойты Риммæйы ныхасмæ гæсгæ, æнгом æмгуыстад кæнынц нæ бæстæйы раззагдæр наукон центримæ.
— Питомникты куысты ногæй цы ис, уыцы æнтыстдзинæдтæй пайда кæнгæйæ, нæ куыст ноджы парахатдæр кæндзыстæм, ис нæм фæлтæрддзинад, дæсны специалисттæ, — загъта Риммæ.
Цæгæраты Жаннæ
